Ludwik II Jagiellończyk - kalendarium życia

Dynastia:Jagiellonów

Rodzice:Władysław II Jagiellończyk
i Anna de Foix

Urodzony:1 lipca 1506 roku
w Budzie

Zmarł:29 sierpnia 1526 roku
pod Mohaczem

Marzec 1516 W marcu 1516 roku, po śmierci ojca, Ludwik II Jagiellończyk formalnie został królem Czech i Węgier. [więcej]

1517 W 1517 roku Ludwik II Jagiellończyk potwierdził Fryderykowi II Legnickiemu i Kazimierzowi II Cieszyńskiemu ich prawa do Księstwa Opolskiego po spodziewanej bezdzietnej śmierci Jana II Dobrego.

1517 W 1517 roku węgierska Rada Regencyjna, rządząca w imieniu małoletniego Ludwika Jagiellończyka, odrzuciła propozycję rozejmu złożoną przez Selima I, licząc na obiecaną przez papieża krucjatę. Rok później sułtan wykonał demonstracyjny ruch wojsk w stronę Belgradu, jednak nie podjął jeszcze wtedy próby oblężenia twierdzy. [więcej]

Marzec 1519 W marcu 1519 roku Ludwik II Jagiellończyk wysłał do Zygmunta Starego posłów z prośbą o wsparcie w wojnie z Turcją. Polski monarcha i królewska rada, biorąc pod uwagę zbliżający się konflikt z Krzyżakami, zasugerowali przybyszom zawarcie pokoju z Selimem I. [więcej]

30 maja 1519 30 maja 1519 roku Ludwik II Jagiellończyk zawarł z Selimem I rozejm na trzy lata. [więcej]

1519 W 1519 roku Jan I Zapolya obległ zamek w Budzie podczas walk o urząd palatyna. [więcej]

1 sierpnia 1520 1 sierpnia 1520 roku w Krakowie urodził się kuzyn Ludwika II Jagiellończyka - polski następca tronu - Zygmunt August. Węgierski monarcha w Preszburgu (Bratysławie) nakazał z tej okazji odśpiewanie Te Deum laudamus, iluminację miasta i salut artyleryjski. [więcej]

30 września 1520 30 września 1520 roku Sulejman I zasiadł na osmańskim tronie. Młody król Ludwik II Jagiellończyk nie wysłał jednak do Konstantynopola posła z gratulacjami, co było dyplomatycznym afrontem. Gdy turecki monarcha, chcąc przypomnieć o zaległym haraczu, wyprawił swojego wysłannika Behrama, ten został na węgierskim dworze znieważony i brutalnie potraktowany. [więcej]

Styczeń 1521 Pod koniec stycznia 1521 roku w Toruniu posłowie Ludwika Jagiellończyka uczestniczyli w negocjacjach, których celem było zawarcie pokojowego porozumienia kończącego wojnę pruską.

Wiosna 1521 Wiosną 1521 roku Węgry zaatakowane zostały przez armię Sulejmana I. [więcej]

17 lipca 1521 17 lipca 1521 roku z Budy Ludwik II Jagiellończyk na czele armii wyruszył na odsiecz oblężonym przez Sulejmana I twierdzom. [więcej]

21 lipca 1521 21 lipca 1521 roku Zygmunt Stary obiecał Ludwikowi Jagiellończykowi pomoc w wojnie przeciwko Sulejmanowi I. [więcej]

Lipiec 1521 Gdy armia Ludwika Jagiellończyka dotarła w okolice Nowego Sadu, postanowiono zarządzić postój i poczekać na zbliżające się wojska Zygmunta Starego dowodzone przez Jana Tarnowskiego. Węgierskie oddziały spoczęły w górzystym przewężeniu (Fruska Gora) między Sawą a Dunajem. [więcej]

29 lipca 1521 W liście do papieża Leona X datowanym na 29 lipca 1521 roku Ludwik II Jagiellończyk informował Stolicę Apostolską o krytycznym położeniu Węgier, wskazując na potężną skalę osmańskiej inwazji. [więcej]

28 sierpnia 1521 28 sierpnia 1521 roku po kilkutygodniowym oblężeniu armia Sulejmana I zdobyła Belgrad. Wojska Ludwika Jagiellończyka wzmocnione oddziałami Jana Tarnowskiego nie podjęły wysiłku odbicia twierdzy. [więcej]

Listopad 1521 W listopadzie 1521 roku podczas obrad węgierskiego sejmu uchwalono nowy podatek zbierany przez skarbników ziemskich. Pieniądze miały trafiać bezpośrednio na opłacenie wojska, omijając skarb centralny i skorumpowany dwór, któremu szlachta zupełnie nie ufała. [więcej]

13 stycznia 1522 13 stycznia 1522 roku w Budzie Ludwik II Jagiellończyk poślubił Marię Habsburżankę córkę Filipa Pięknego i Joanny Szalonej. [więcej]

Maj 1522 Od maja do sierpnia 1522 roku w Pradze Ludwik II Jagiellończyk gościł Jana Tarnowskiego, który przybył z poselstwem Zygmunta Starego. [więcej]

10 sierpnia 1522 10 sierpnia 1522 roku węgierski sejm nadał Stefanowi Batoremu i Janowi Zapolyi miano „hetmanów Jego Królewskiej Mości i Rzeczpospolitej". [więcej]

Kwiecień 1523 W kwietniu 1523 roku Ludwik II Jagiellończyk z małżonką przybyli z Czech do Budy. [więcej]

Maj 1523 W maju 1523 roku węgierski sejm zrezygnował z nowoczesnych reform finansowych z 1521 roku. Zamiast centralnie opłacanego wojska, wrócono do systemu banderyjnego (prywatnych oddziałów wystawianych przez magnatów i komitaty). Węgrzy uchwalili wówczas nierealny plan wystawienia 60 000 żołnierzy i 100 armat. [więcej]

Maj 1523 Na sejmie węgierskim, który odbył się w maju 1523 roku, zdecydowano się na wojnę z Sulejmanem I [więcej]

Sierpień 1523 W sierpniu 1523 roku wojska Ludwika Jagiellończyka dowodzone przez utalentowanego wodza Pála Tomoriego odniosły zwycięstwo nad wojskami tureckimi dowodzonymi przez Ferhada Paszę w bitwie pod Szabaczem (nad Sawą). [więcej]

Październik 1523 W październiku 1523 roku w Wiener Neustadt Ludwik II Jagiellończyk uczestniczył w dyplomatycznym szczycie, którego celem było utworzenie wspólnego antytureckiego frontu. Z powodu rozbieżności interesów nie doszło do utworzenia trwałego sojuszu. [więcej]

8 grudnia 1523 8 grudnia 1523 roku Ludwik II Jagiellończyk potwierdził Kazimierzowi II Cieszyńskiemu jego prawa do Księstwa Opawskiego.

1525 W 1525 roku Ludwik II Jagiellończyk uczynił Kazimierza II Cieszyńskiego starostą generalnym na Śląsku.

9 sierpnia 1525 9 sierpnia 1525 roku nuncjusz Puglioni poinformował papieża Klemensa VII o katastrofalnym stanie państwa węgierskiego. Alarmując o braku ofiarności poddanych, stwierdził wręcz z sarkazmem, że królestwo nie mogłoby liczyć nawet na trzech ludzi gotowych wyłożyć po jednym florenie na jego ratunek. [więcej]

18 października 1525 Zygmunt Stary świadomy tragicznego położenia Ludwika Jagiellończyka wysłał do Konstantynopola kasztelana Stanisława Odrowąża, który otrzymał za zadanie wynegocjowanie sześcioletniego rozejmu obejmującego oba jagiellońskie królestwa. Niestety 18 października 1525 roku Sulejman I zgodził się jedynie na rozejm wyłącznie z Polską. [więcej]

Styczeń 1526 Na początku 1526 roku podczas zjazdu panów chorwackich doszło do otwartego kryzysu lojalności wobec Ludwika Jagiellończyka. Chorwaci uznali, że skoro król Węgier nie zapewnia im bezpieczeństwa, mają prawo szukać innego protektora. Rozważano zawarcie odrębnego pokoju z Turcją, co oznaczałoby wbicie noża w plecy reszcie królestwa. [więcej]

1526 W 1526 roku polityka Ferdynanda I wobec Węgier opierała się na niebezpiecznej grze. Jego agenci na dworze w Budzie podsycali wojenny zapał Ludwika Jagiellończyka, obiecując wsparcie, które nigdy nie nadeszło. [więcej]

20 marca 1526 20 marca 1526 roku do Ludwika Jagiellończyka dotarły wieści o rozpoczęciu tureckiej ofensywy. Celem wojsk Sulejmana I była Buda. Na pośpiesznie zwołanym węgierskim sejmie koncentrację pospolitego ruszenia wyznaczono pod Toiną (47 km na północ od Mohacza na prawym brzegu Dunaju) na dzień 2 lipca. [więcej]

Wiosna 1526 Wiosną 1526 roku Ludwik II Jagiellończyk słał dramatyczne apele do papieża oraz sąsiednich władców o pomoc. Chrześcijański Zachód pozostawał jednak głuchy. [więcej]

Kwiecień – maj 1526 Wiosną 1526 roku podczas obrad węgierskiego sejmu wyznaczono termin koncentracji pospolitego ruszenia na 2 lipca 1526 roku pod Tolną. Niestety termin ten był zbyt odległy, a tempo zbierania się szlachty tragicznie wolne w stosunku do błyskawicznych postępów armii tureckiej. [więcej]

Maj 1526 W maju 1526 roku sytuacja na granicach stała się krytyczna, a państwo węgierskie pogrążyło się w paraliżu decyzyjnym. Ludwik II Jagiellończyk otrzymywał od swoich dowódców dramatyczne meldunki, które zamiast planów obrony zawierały masowe zrzeczenia się obowiązków. Oficerowie, nie wierząc w możliwość ratunku, oficjalnie składali na ręce monarchy oświadczenia, że nie biorą odpowiedzialności za nadchodzącą klęskę. Symbolem bezradności młodego króla wobec upadku struktur państwowych stał się zamek św. Demetriusza nad Sawą – gdy nieliczna, licząca zaledwie 50 osób, załoga uciekła przed Turkami, Ludwik II ostatecznie utracił kontrolę nad strategicznymi przeprawami, co otworzyło najeźdźcom drogę w głąb kraju. [więcej]

Czerwiec 1526 W czerwcu 1526 roku pierwsze oddziały wojsk Sulejmana I przekroczyły rzekę Sawę, rozpoczynając tym samym decydującą fazę kampanii przeciwko Węgrom. [więcej]

20 czerwiec 1526 20 czerwca 1526 roku arcybiskup Pál Tomori poinformował Ludwika Jagiellończyka o przybyciu 50-tysięcznej awangardy wojsk Sulejmana I do Belgradu. W ciągu kilku następnych dni, mimo opóźnień wywołanych przez gwałtowne wezbranie Sawy, wojska tureckie zdołały przeprawić się przez rzekę, co zmusiło króla do osobistego objęcia dowództwa nad obroną linii Drawy. [więcej]

Czerwiec 1526 Pod koniec czerwca 1526 roku raporty barona de Burgio i arcybiskupa Tomoriego obnażyły krytyczną sytuację Węgier. Ustalono, że armia Sulejmana I liczy aż 200 000 ludzi i dysponuje nowoczesnymi prefabrykowanymi mostami na wozach, co czyniło linię Sawy bezużyteczną jako barierę obronną. Podczas gdy turecka flotylla zmierzała ku twierdzy Pétervárad, stało się jasne, że najeźdźcy z determinacją dążą do opanowania przepraw przez Drawę i Dunaj. [więcej]

Czerwiec / lipiec 1526 W obliczu zbliżającej się agresji Sulejmana I Ludwik II Jagiellończyk wydał rozkaz palatynowi Stefanowi Batoremu, aby zorganizował obronę w Osijeku – kluczowym punkcie, gdzie wąskie koryto Drawy najbardziej sprzyjało budowie mostu przez Turków. Mimo strategicznego znaczenia tej pozycji misja zakończyła się klęską. Węgierscy baronowie, powołując się na swoje przywileje, zignorowali wezwania do koncentracji wojsk. W obliczu paraliżu decyzyjnego i braku realnych sił Batory opuścił Osijek bez walki, co otworzyło armii Sulejmana I drogę do serca Królestwa. [więcej]

Lipiec 1526 Podczas gdy armia Sulejmana I zajmowała przyczółki, Ludwik II Jagiellończyk wciąż przebywał w Budzie w otoczeniu doradców. Choć plan dowództwa zakładał powstrzymanie inwazji na linii Sawy, przygotowania utknęły w martwym punkcie. Wojsko miało zostać opłacone monetą bitą ze skarbów kościelnych, jednak kruszec nie napływał do mennicy, co wstrzymywało formowanie oddziałów. [więcej]

Lipiec 1526 W połowie lipca 1526 roku na czele 1500 zbrojnych poddany Zygmunta Starego rotmistrz Lenart Gnojeński przybył do Budy, aby wspomóc Ludwika Jagiellończyka w wojnie z Sulejmanem I. [więcej]

Lipiec 1526 Lipiec 1526 roku upłynął pod znakiem całkowitego paraliżu Królestwa Węgier. Podczas gdy arcybiskup Pál Tomori pozbawiony wsparcia szlachty musiał opuścić twierdzę Pétervárad, palatyn Stefan Batory zwlekał z wymarszem, domagając się od Ludwika Jagiellończyka pieniędzy i zawodowych żołnierzy. Desperackie próby finansowania armii poprzez sprzedaż królewskich zamków okazały się spóźnione, a jedyną realną odsieczą była nadciągająca piechota papieska. [więcej]

Lipiec 1526 Podczas gdy armia osmańska parła naprzód, na dworze w Budzie zapadały tragiczne w skutkach decyzje. Pod wpływem arcybiskupa Władysława Szalkai niedoświadczony król Ludwik II Jagiellończyk zdecydował o rozproszeniu sił zamiast ich koncentracji. W rezultacie armia siedmiogrodzka została unieruchomiona na bocznych kierunkach, co pozbawiło Węgrów kluczowego wsparcia w nadchodzącym starciu z potęgą Sulejmana I. [więcej]

5 lipca 1526 5 lipca 1526 roku Giovanni Antonio Puglioni donosił o krytycznej sytuacji na dworze: palatyn naciskał na króla, by ten niezwłocznie ruszył na wojnę, grożąc buntem szlachty. Sam Puglioni, mimo usilnych starań, przyznał ze znużeniem, że król wciąż zwleka, a brak odpowiedniego przygotowania uniemożliwia wymarsz wojsk. [więcej]

12 lipca 1526 12 lipca 1526 roku armia Sulejmana I rozpoczęła oblężenie Petervaradu (dziś Petrovaradinu).

24 lipca 1526 24 lipca 1526 roku z Budy Ludwik II Jagiellończyk wyruszył na południe do Toiny w miejsce koncentracji pospolitego ruszenia, które zbierało się na wojnę z Sulejmanem I. [więcej]

27 lipca 1526 27 lipca 1526 roku zakończyło się oblężenie Petervaradu. Po zawaleniu się jednej z narożnych wież twierdza poddała się Sulejmanowi I.

7 sierpnia 1526 7 sierpnia 1526 roku z ponad miesięcznym opóźnieniem Ludwik II Jagiellończyk dotarł do Tolny. [więcej]

14 sierpnia 1526 14 sierpnia 1526 roku armia Sulejmana I dotarła do ujścia Drawy pod Osijekiem. Próba zorganizowania obrony na linii tej rzeki zakończyła się całkowitą klęską. Mimo że palatyn otrzymał rozkaz zabezpieczenia tego odcinka już półtora miesiąca wcześniej, zadanie nie zostało wykonane. Gdy król ponowił rozkaz, towarzyszący palatynowi możnowładcy otwarcie odmówili posłuszeństwa. Dopiero desperackie, pełne emocji wystąpienie Ludwika Jagiellończyka na moment uspokoiło nastroje, jednak było już za późno na realne działania. [więcej]

15 sierpnia 1526 W połowie sierpnia 1526 roku nieopłaceni marynarze floty dunajskiej porzucili służbę. Zjawiwszy się przed Ludwikiem Jagiellończykiem z rozwiniętymi chorągwiami oświadczyli wprost, że nie zamierzają przelewać krwi za darmo. [więcej]

16 sierpnia 1526 16 sierpnia 1526 roku pod Bataszek przybyła armia królewska. Mimo bezpośredniego zagrożenia wśród szlachty węgierskiej panował chaos i duch buntu (rokosz). W tej krytycznej chwili Ludwik II Jagiellończyk mianował naczelnym wodzem arcybiskupa Pawła Tomoriego. Ten po dotarciu nad Drawę stwierdził, że na opór jest już za późno: Turcy zdążyli już przerzucić przez mosty główne siły i artylerię. [więcej]

17 sierpnia 1526 Podczas gdy oddziały Tomoriego były sparaliżowane wewnętrznymi sporami, główne siły królewskie założyły obóz pod Mohaczem. Tymczasem król Ludwik II Jagiellończyk z niezrozumiałych powodów został pozostawiony niemal bez ochrony w niewielkiej wsi między Bataszkiem a Mohaczem. [więcej]

17 sierpnia 1526 17 sierpnia 1526 roku Ludwik II Jagiellończyk wysłał do Sulejmana I poselstwo z prośbą o pokój. [więcej]

23 sierpnia 1526 23 sierpnia 1526 roku Michał Podmanicki, przywożąc wieść o przeprawie Turków, przerwał niebezpieczną izolację Ludwika Jagiellończyka w małej wsi. Dopiero realne widmo pojmania monarchy zmusiło dowództwo do ściągnięcia go do głównego obozu pod Mohaczem. [więcej]

24 sierpnia 1526 24 sierpnia 1526 roku nastąpiło połączenie sił Ludwika Jagiellończyka pod Mohaczem. [więcej]

26 sierpnia 1526 Na trzy dni przed bitwą, gdy armia sułtana znajdowała się zaledwie 20 kilometrów od obozu królewskiego, atmosferę podgrzewały zwycięskie potyczki chrześcijańskich harcowników. Jednak w namiotach dowództwa panował niepokój. Gorączkowo planowano ustawienie wojsk i osłonę dla Ludwika Jagiellończyka, zdając sobie sprawę z tragicznej dysproporcji sił: węgierskie 80 armat było kroplą w morzu wobec potężnej artylerii osmańskiej, która miała stać się głównym narzędziem zagłady pod Mohaczem. [więcej]

26 sierpnia 1526 Od 26 sierpnia 1526 roku obóz pod Mohaczem zaczęły zasilać kluczowe posiłki z południa. Przybyło blisko 7 tysięcy żołnierzy, w tym doborowa jazda bana Chorwacji Franciszka Batthyányego oraz braci Erdődy, a także silne oddziały piechoty Jana Szerecsena. Mimo spóźnienia i narastającego napięcia transporty wojsk i amunicji z Budy podniosły liczebność armii królewskiej do około 25–30 tysięcy ludzi, dając złudną nadzieję na powstrzymanie potęgi sułtana. [więcej]

27 sierpnia 1526 Kwestia bezpieczeństwa Ludwika Jagiellończyka stała się jednym z najtrudniejszych punktów narad. Ponieważ armia potrzebowała obecności monarchy jako symbolu, odrzucono plany odesłania go na tyły. Ostatecznie powierzono króla opiece zaufanych sług, przygotowując dla niego najszybsze konie na wypadek konieczności ucieczki z pola bitwy – co tragicznie zapowiadało nadchodzącą klęskę. [więcej]

29 sierpnia 1526 Ludwik II Jagiellończyk poległ 29 sierpnia 1526 roku w bitwie pod Mohaczem z armią Sulejmana I. [więcej]

Ludwik II Jagiellończyk(1516-1526)

Ludwik II Jagiellończyk
(1516-1526)